Ethereum’un kurucusu Vitalik Buterin, katman-2 (Layer-2) ölçeklendirme yaklaşımına yönelik bugüne kadarki en net ve sert eleştirilerinden birini yaptı.
Buterin, birçok Layer-2 çözümünün Ethereum’un güvenliğini gerçekten devralamadığını, orijinal vizyondan uzaklaşıldığını ve artık ölçeklenmenin ana ağ ile yerel rolluplar üzerinden gelmesi gerektiğini savundu.
Buterin: “Yeni Bir Yola İhtiyacımız Var”
Buterin, X üzerinden yaptığı paylaşımda birçok Layer-2’nin merkeziyetsizleşme hedefinde başarısız olduğunu belirtti. Ethereum’un güvenliğini miras almak yerine çoklu imza köprüleriyle yönetilen yapılara dönüşüldüğünü vurgulayan Buterin, bunun Ethereum’u ölçeklendirmek anlamına gelmediğini söyledi.
Ayrıca Ethereum ana ağının artık geçmişe kıyasla çok daha ölçeklenebilir hale geldiğini ifade eden Buterin, gaz limiti artışları ve yakında devreye girmesi beklenen yerel rolluplarla bu durumun daha da iyileşeceğini savundu. Bu nedenle mevcut Layer-2 vizyonunun Ethereum ekosistemi içindeki rolünün yeniden tanımlanması gerektiğini dile getirdi.
Buterin, Layer-2’lerin Ethereum’a gerçekten katkı sunabilmesi için güvenliği doğrudan ana ağdan devralması gerektiğini de vurguladı.
“Eğer L1’e bağlantısı yalnızca çoklu imza köprüsü olan, saniyede 10.000 işlem yapan bir EVM oluşturursanız, Ethereum’u ölçeklendirmiyorsunuz."Buterin
Niş Alanlara Odaklanın Uyarısı Geldi
Buterin’e göre Layer-2’lerin yalnızca daha ucuz işlem vaadiyle öne çıkması artık yeterli değil. Ethereum ana ağının ucuzlamaya başlamasıyla birlikte, Layer-2’lerin kendilerini farklılaştıracak özgün alanlar yaratması gerekiyor.
Bu kapsamda Arbitrum, Optimism, Base ve Starknet gibi Layer-2 projelerinin; ölçeklenebilirlik yarışından ziyade gizlilik, kimlik çözümleri, finans dışı uygulamalar, sosyal platformlar ve yapay zeka entegrasyonları gibi belirli nişlere odaklanması gerektiğini ifade etti.
Ethereum Ana Ağı Yeniden Ön Planda
Ethereum’un teknik yol haritası uzun süredir ölçeklenmenin anahtarı olarak Layer-2’leri işaret ediyordu. Ancak son açıklamalar, Ethereum ana ağının (L1) yeniden merkeze alındığı yeni bir döneme girildiğine işaret ediyor.
Ayrıca bu yaklaşım, Ethereum ana ağının ölçeklendirilmesi gerektiğini savunan geliştiricilerin görüşleriyle de örtüşüyor. Ana ağın güçlenmesiyle birlikte, Layer-2’lerin tamamlayıcı ama daha uzmanlaşmış rollere yönelmesi bekleniyor.
Yeni Ölçeklenme Dönemi Başlıyor
Buterin, özellikle zkEVM ispatlarının temel katmana entegre edilmesinin ardından, yerel rollupların Ethereum’un ölçeklendirilmesinde kritik bir rol üstleneceğine daha fazla ikna olduğunu da belirtti.
Geleneksel rollupların aksine, yerel rolluplar Ethereum’un içine entegre çalışıyor ve işlemler doğrudan Ethereum doğrulayıcıları tarafından güvence altına alınıyor. Bu da ölçeklenme sağlanırken güvenlikten ödün verilmemesini mümkün kılıyor.






Vitalik Buterin ve Kripto Paralar: Şans Oyunlarına ve Solana’ya Eleştirileri
Ethereum Vakfı: Blockchain Teknolojisinin Geleceğini Şekillendiren Güç
Vitalik Buterin Kimdir? Ethereum'un Kurucusu ve Blockchain Dünyasındaki Rolü
ABD ETF’lerinde Son Durum: Bitcoin ve Ethereum’dan Çıkışlara Karşı Solana’da Artan Girişler
Balinalar Ethereum’da Short Pozisyonlara Yöneldi: On-Chain Veriler Ne Diyor?
Danksharding Nedir? Ethereum’un Gelecek Ölçeklenebilirlik Stratejisi
Ethereum 10 Yaşında: Akıllı Sözleşmelerin ve Web3’ün Devrimsel On Yılı
Ethereum Yatırımı Yapan Şirketler: Kurumsal Portföylerde ETH'nin Artan Ağırlığı
Farcaster Nedir? Web3 Sosyal Ağlarının Yükselen Yıldızı
Ethereum’un Omurgası: Beacon Chain Nedir ve Ne İşe Yarar?
Ethereum Neden Yükseliyor, Pectra Güncellemesinin Etkisi Ne?
Ethereum'un Evrimi: Proof of Work'ten Proof of Stake'e Geçiş ve 2025 Yol Haritası
Account Abstraction Nedir? Cüzdanların Akıllanması ve Kullanıcı Deneyiminin Evrimi
Blob Carrying Transactions (EIP-4844) Nedir? Proto-Danksharding’e Geçişin İlk Adımı
Stateless Clients Nedir? Ethereum Node’larının Hafifletilmesinde Yeni Nesil Yaklaşım
ETH Yorum ve Fiyat Analizi 30.09.2025
ENS Yorum ve Fiyat Analizi 17.09.2025
ARB Yorum ve Fiyat Analizi 05.09.2025
ARB Yorum ve Fiyat Analizi 24.08.2025
ETH Yorum ve Fiyat Analizi 21.08.2025
Singapur'un En Büyük Bankasından Kripto Hamlesi: Circle ile Güçlerini Birleştirdi
Grayscale'den Bitcoin Değerlendirmesi: Düşüş Fırsata mı Dönüşüyor?
Wintermute'tan Bitcoin için Uyarı: "Düşüş Henüz Bitmemiş Olabilir"
Bitcoin'deki Düşüş Balinaları Vurdu: Zarar 8 Milyar Dolara Yaklaştı
Trump, SEC ve CFTC için Düğmeye Bastı: Kripto Düzenlemeleri Nasıl Etkilenecek?
FSB'den Türkiye'ye Kripto Para Uyarısı: Borsalara Yeni Düzenlemeler Gelebilir
Strategy ve Metaplanet Endekslerden Çıkarılıyor: 8,8 Milyar Dolarlık Risk Gündemde
Ethereum'daki Düşüş Bitmine'ı Vurdu: 6,3 Milyar Dolarlık Zarar Açıklandı
Bitcoin Balinaları BlackRock'a Akın Ediyor: 3,6 Milyar Dolarlık Hamle
Trump'ın Şirketinde Kripto Etkisi: 410 Milyon Dolarlık Kar Açıklandı