Yapay zeka sektörünün geleceği tehlikede mi? Nvidia'daki kriz dengeleri değiştirebilir

Yapay zeka sektöründeki en önemli şirketlerinden Nvidia, bu hafta bir skandalla gündeme geldi. Şirketin CEO’su Jensen Huang'ın Çin adına casusluk yaptığından şüphelenilen bir yöneticiyle ilişkisi ortaya çıktı. Şirket konu hakkında soruşturma başlattı, ancak bu soruşturma yalnızca Huang'ın geleceğini değil, Nvidia'nın yönetim yapısını ve ABD'nin teknoloji sektörüne yönelik ulusal güvenlik politikalarını da tartışmaya açıyor.

Üstelik ABD'de son dönemde yapay zeka veri merkezlerine yönelik siyasi ve toplumsal muhalefetin büyüdüğü görülüyor.

Nvidia CEO'su Jensen Huang, Singapur merkezli teknoloji şirketi Megaspeed'in eski yöneticisi Alice Huang ile ilişki yaşadığına yönelik haberlerin ardından, 8 Kasım'da çalışanlarına gönderdiği e-postada eşine sadakatsizlik ettiğini kabul etti.

Olayın teknoloji sektörünü ilgilendiren boyutu ise ilişkinin kendisinden çok daha büyük.

ABD istihbarat yetkililerinin Alice Huang'ın Çin adına bilgi topladığından şüphelendiği söyleniyor. Eski yöneticisi olduğu Megaspeed ise ABD'nin ihracat kısıtlamalarına tabi gelişmiş Nvidia çiplerinin Çin'e ulaştırılmasına yardımcı olduğu şüphesiyle inceleme altında.

Nvidia yönetim kurulu da tam bu sırada Huang'ın yabancı bir istihbarat operasyonunun hedefi olup olmadığını belirlemek amacıyla bağımsız soruşturma başlattı.

Jensen Huang ayrılırsa Nvidia'nın değeri %30 düşebilir

Skandalın ardından yatırımcıların gündemindeki sorulardan biri de Huang'ın Nvidia'dan ayrılıp ayrılmayacağı.

Yorkville Ives ortağı ve teknoloji analisti Dan Ives, Huang'ın CEO'luk görevinden ayrılmak zorunda kalması halinde Nvidia'nın piyasa değerinin %25 ila %30 azalabileceğini öngördü.

Ives "Jensen'in CEO'luktan alınması durumunda Nvidia'nın şirket/hisse senedi değerinin çok daha düşük (yüzde 25-30) olacağına ve şirketin gelecekteki yönünün değişeceğine, hem ABD'de hem de küresel olarak, özellikle Çin için yapay zeka GPU'ları etrafında dramatik bir şekilde farklı bir rekabet ortamı yaratacağına inanıyoruz" dedi.

Bu riski destekleyecek net veriler bulunmasa da, 10 Kasım’da yani bu olaylar yaşandıktan yalnızca bir gün sonra Microsoft, Nvidia'yı geride bırakarak dünyanın piyasa değeri bakımından ikinci en değerli şirketi oldu.

Analist Dan Ives'e göre Huang, Nvidia'nın yalnızca CEO'su değil, şirketin yapay zeka alanındaki başarısının ve gelecek stratejisinin de merkezinde bulunuyor. Yönetim kadrosunda onun görevini sorunsuz biçimde devralabilecek bir ismin bulunmaması ise yatırımcılar açısından önemli bir risk oluşturuyor.

Nvidia hisseleri, soruşturmanın başlamasının ardından pazartesi günü %4,27 geriledi.

Ancak Huang'ın görevden ayrılmasına ilişkin bir karar alınmış değil.

Ulusal güvenlik, teknoloji şirketleri için yeni bir risk alanı

Nvidia'daki gelişmeler, ABD ile Çin arasında giderek artan rekabetin de etkilerini gösteriyor.

Bank of America'nın ABD hisse senedi ve nicel strateji başkanı Savita Subramanian, Yahoo Finance'in Sozzi Unleashed programında Nvidia hakkındaki haberlerin, ulusal güvenliğin teknoloji şirketleri açısından ne kadar önemli hâle geldiğini gösterdiğini söyledi.

Subramanian'a göre ABD hükümetinin teknoloji sektörüne müdahaleleri önümüzdeki dönemde azalmak yerine daha da sertleşebilir.

"Bence gerçekten ilginç bir dönemdeyiz. Yapay zekanın metaverse olmadığı fikrine bağlı kalmak istiyoruz... Sadece sona ermeyecek. Ancak sermaye harcamalarının hızı, önümüzdeki iki yıl içinde gerçekleşmek yerine biraz daha uzayabilir."

Bu değerlendirme, özellikle Nvidia gibi ileri teknoloji çipleri üreten ve Çin ile ticari ilişkileri Washington'ın ihracat kısıtlamalarına tabi olan şirketler açısından önemli.

Dolayısıyla Nvidia soruşturmasının sonuçları ve ABD'nin ulusal güvenlik politikaları, şirketin Çin pazarındaki faaliyetlerini ve küresel rekabet koşullarını da etkileyebilir.

Yapay zeka yatırımlarında siyasi engeller büyüyor

Öte yandan sektörün karşılaştığı sorunlar Nvidia ile de sınırlı değil.

ABD'de 3 Kasım'da gerçekleştirilen ara seçimler, yapay zeka veri merkezlerine yönelik toplumsal muhalefetin siyasi sonuçlarını da ortaya koydu.

Teksas'ta valilik seçimini kazanan Demokrat Gina Hinojosa, eyalette yeni veri merkezi projelerine yönelik onayların, daha kapsamlı koruyucu düzenlemeler kabul edilene kadar durdurulması gerektiğini savunuyor.

Bu gelişme özellikle dikkat çekici. Çünkü Teksas, önümüzdeki yıllarda ABD'de kurulması planlanan veri merkezi kapasitesinin önemli bir bölümüne ev sahipliği yapıyor.

Seçimlerde farklı eyaletlerdeki seçmenler de veri merkezi inşaatlarını sınırlandıran yerel düzenlemelere destek verdi. Muhalefetin temelinde, bu tesislerin yüksek elektrik ve su tüketimi ile yerel topluluklar üzerindeki etkilerine yönelik endişeler var.

Yeni kısıtlamaların devreye girmesi, veri merkezi projelerinin yavaşlamasına ve dolayısıyla yapay zeka altyapısına yönelik yatırımların zamanlamasının değişmesine neden olabilir.

Tüm bu gelişmeler göz önüne alındığında ise yapay zeka sektörünün büyüme beklentilerini etkileyebilecek iki farklı risk aynı dönemde öne çıkıyor.

Bir tarafta ulusal güvenlik gerekçesiyle artabilecek hükümet müdahaleleri, diğer tarafta ise veri merkezi yatırımlarını sınırlayabilecek siyasi kararlar.

Nvidia'daki skandal da bu risklerden ilkini görünür gale getirdi.