ABD’de kripto para piyasasını düzenlemeyi amaçlayan en kapsamlı düzenlemelerden biri olacak CLARITY Act süreci yakında başlıyor. Eylül ayında tasarıya ilişkin önemli gelişmelerle karşılaşabiliriz.
Tasarı, Senato’nun 7 Ağustos öncesindeki yoğun takvimi nedeniyle Genel Kurul’a ulaşamamış ve yaz tatili sonrasına kalmıştı. Demokratların tasarıya dahil edilmesini istediği etik kurallar konusunda ABD Başkanı Donald Trump onay vermiş ve sürecin hızlanması beklenmişti. Ancak, Senato’daki diğer yasama gündemlerinin yoğunluğu nedeniyle beklenen oylama geçtiğimiz ay da yapılamadı.
Senato Çoğunluk Lideri John Thune ise ağustos tatili öncesinde CLARITY Act için 15 Eylül’i işaret etti.
Senato’nun 14 Eylül’de yeniden tam mesaiye dönmesinin ardından dikkatler 15 Eylül Salı gününe çevrilecek. Senato’nun resmi takvimine göre CLARITY Act için verilen cloture önergesi 15 Eylül TSİ: 21.15’te işleme hazır hale gelecek.
Ancak;
15 Eylül’de yapılması beklenen oylama, tasarının nihai kabul oylaması değil. Senato öncelikle CLARITY Act’in görüşülmesine geçilip geçilmeyeceğine karar verecek. Bu prosedürel aşamanın aşılabilmesi için 60 senatörün desteği gerekiyor.
Asıl sınav 60 oyda başlıyor
Kritik kısım da burada.
Senato’da 60 oy bulunması, Cumhuriyetçilerin tek başına yeterli olmadığı ve tasarının Demokratlardan da destek almak zorunda olduğu anlamına geliyor. Dolayısıyla son aylarda gündeme gelen etik hükümleri ve stablecoin ödülleri gibi başlıklar yeniden gündeme alınabilir.
Tasarı ilk büyük adımını 17 Temmuz 2025’te Temsilciler Meclisi’nde atmış, 14 Mayıs’ta ise Senato Bankacılık Komitesi’nde 15’e karşı 9 oyla kabul edilerek Genel Kurul’a gönderilmişti.
En kritik aşamalardan biri olan Senato Genel Kurulu süreci ise hala başlamadı.
Kongre üyelerinin eylül ortasında yeniden göreve dönmesinin ardından tarafların önünde anlaşmazlıkları çözmek için çok geniş bir zaman aralığı da yok. Senato, ekim ayında yeniden ara verecek. Kasım ayında da ABD ara seçimleri yapılacak. Dolayısıyla Clarity’nin gündemde ne kadar yer bulabileceği net değil.
Stablecoin ödülleri yeniden pürüz yarattı
Tasarı önündeki en önemli anlaşmazlıklardan biri etik hükümler olsa da diğer kritik başlık stablecoin sahiplerine sunulan ödül ve getiri modelleriydi.
Yılın başlarında bu konu kripto sektörü ile bankacılık sektörü arasında ciddi bir tartışmaya dönüşmüştü. Taraflar arasında daha önce belirli bir uzlaşmaya varılmış gibi görünse de Senato Bankacılık Komitesi Başkanı Tim Scott, bazı pürüzlerin devam ettiğini açıkladı.
Daha önce üzerinde anlaşılmış gibi görülen formüle göre platformların kullanıcılara yalnızca stablecoin tuttukları için pasif getiri veya ödül vermeleri engellenecek; ancak ödeme, işlem veya kullanım faaliyetleri üzerinden teşvik sunulmasına izin verilecekti. Scott’a göre, konu tam anlamıyla çözülemedi.
Temmuz ayında birleşik metin ortaya çıktı
Süreçteki en önemli gelişmelerden bir diğeri de 22 Temmuz’da gerçekleşti. Senatör Cynthia Lummis, Bankacılık ve Tarım komitelerinde hazırlanan düzenlemelerin birleştirildiği güncellenmiş CLARITY Act metnini yayımladı.
616 sayfalık yeni metin yalnızca SEC-CFTC yetki paylaşımını değil; DeFi, stablecoin ödülleri, kripto şirketlerinin sermaye toplaması, kara para aklamayla mücadele, tokenizasyon ve kamu görevlilerinin kripto yatırımları gibi çok daha geniş bir alanı kapsıyordu.
Tasarıda öne çıkan düzenlemelerden biri de stablecoin ödülleriydi. Metin, yalnızca stablecoin bakiyesi tutulması karşılığında verilen pasif getirileri sınırlandırırken, işlem veya kullanım temelli ödüllere belirli ölçüde izin verilmesini öngördü.
Trump’ın kripto bağlantıları ve etik maddesi ana başlık olarak kaldı
Demokratların önemli bir bölümü, ABD Başkanı Donald Trump ve ailesinin kripto sektöründeki finansal çıkarlarının daha güçlü şekilde sınırlandırılması gerektiğini savunuyor. Hatta Senato’nun tatile girmesine günler kala Trump’ın onayladığı etik hükümlerin yeterli olmadığı iletilmişti.
Temmuz ayının ortasında Beyaz Saray ile Cumhuriyetçi senatörler arasında etik hükümleri üzerinde görüşmeler yapıldı. Ardından 22 Temmuz’da yayımlanan taslağa; başkan, başkan yardımcısı, Kongre üyeleri ve bazı üst düzey kamu görevlilerinin dijital varlık çıkarmasını veya sponsor olmasını sınırlandıran yeni hükümler eklendi.
Yine de bu düzenlemeler Demokratların itirazlarını tamamen ortadan kaldırmadı.
Söz konusu hükümlerin 20 Ocak 2029’da sona erecek olması, kapsamın aile üyelerinin tamamını içermemesi ve yaptırımların Adalet Bakanlığı üzerinden uygulanacak olması tartışmaların devam etmesine neden oldu.
Bunun üzerine Cumhuriyetçi Thom Tillis ile Demokrat Ruben Gallego, 30 Temmuz’da yeni bir etik uzlaşma önerisini Beyaz Saray’a gönderdi. Ancak taraflar Senato yaz tatiline girmeden önce gerekli mutabakatı sağlayamadı.
Bu sırada BlackRock, Fidelity, Franklin Templeton, Goldman Sachs ve SoFi gibi finans sektörünün büyük oyuncularının CLARITY Act’e açık destek vermesi de sektör tarafındaki baskıyı artırdı.
Eylül ayında neyi takip edeceğiz?
Şimdi bütün bu tartışmalar yeniden Senato’ya dönüyor.
15 Eylül Salı saat 14.15 ET’de, Türkiye saatiyle 21.15’te, CLARITY Act’in görüşülmesine geçilmesi için verilen cloture önergesi işleme hazır hale gelecek.
Bu aşamada izlenmesi gereken temel konu: 60 oy bulunabilecek mi?
Eğer gerekli destek sağlanırsa; Senato Genel Kurulu’nda tasarının görüşülmesinin önü açılacak. Ardından değişiklik önergeleri, yeni müzakereler ve nihai kabul oylaması gündeme gelebilecek.
Dolayısıyla eylül ayında yalnızca tek bir oylamaya değil; Demokratlarla etik hükümler konusunda sağlanabilecek uzlaşmaya, stablecoin ödüllerindeki son formüle ve 60 oy barajının aşılabilmesi için gerekli iki partili desteğin oluşup oluşmadığına bakacağız.
Uzun süredir “yakında” denilen CLARITY Act için eylül ayı, bu kez gerçekten belirleyici olabilir.
Son gelişmeler
Bildiğiniz üzere geçtiğimiz haftalarda ABD Başkanı Trump Clarity Act’e ilişkin konuşmuş ve Bitcoin, makro gelişmelerin de likiditeyi rahatlatmasıyla 80 bin dolar seviyesini aşmıştı.
Ağustos ayının üçüncü haftası kameralar karşısına geçen Trump, Bitcoin, kripto para birimleri ve tahmin piyasalarında ABD’nin liderliğini koruma konusundaki kararlılığını yineledi ve Kongre’den CLARITY Yasası konusunda hızlı hareket etmesini istedi.
Trump, “Amerika’nın sadece Bitcoin ve kripto paralarda değil, aynı zamanda tahmin piyasaları, yapay zeka ve daha birçok teknoloji alanında da tartışmasız liderliğini sürdürmesini sağlıyoruz” dedi.
Trump ayrıca, sürekli vadeli işlemler ticaretini kolaylaştırmasıyla bilinen merkeziyetsiz bir borsa olan Hyperliquid’i ABD’ye “tamamen uyumlu ve yasal bir şekilde” getirmek için “çok çalıştığı” için Selig’i tebrik etti. Hype’da kayda değer bir yükseliş görüldü.
Ardından Trump’a, yönetimin Bitcoin veya diğer kripto paraları biriktirme planları soruldu.
“Şey, bu konu konuşuldu. Sanırım bu konuda Paul [Atkins] ve tüm gruba güvenmek en doğrusu. O bir karar verecek.” diye yanıtladı. Özellikle bu yaklaşımı Bitcoin’deki yükselişin başlangıcına işaret ediyor. BTC, bu açıklamanın ardından %22’ye yakın yükseliş kaydetti.
